skontaktuj się z radcą prawnym:
Czekamy na Twój kontakt!
Przyczyny rozwiązania spółki komandytowej są określone w Kodeksie spółek handlowych i obejmują zarówno zdarzenia wynikające z przepisów ustawy, jak i przyczyny przewidziane w umowie spółki komandytowej. Samo wystąpienie przyczyny rozwiązania nie powoduje jednak ustania bytu prawnego spółki ani jej automatycznego wykreślenia z rejestru przedsiębiorców KRS. Stanowi ono jedynie podstawę do wszczęcia procedury zmierzającej do zakończenia działalności spółki, która co do zasady odbywa się w drodze likwidacji, chyba że wspólnicy zgodnie postanowią o zastosowaniu innego, dopuszczalnego przez przepisy prawa sposobu zakończenia działalności, tj. rozwiązania spółki bez przeprowadzania likwidacji.
Likwidacja jest procesem sformalizowanym, kosztowym oraz czasochłonnym. Regulacje pozwalające na przeprowadzenie procesu zamknięcia spółki komandytowej bez przeprowadzenia likwidacji wprowadza art. 67 § 1 KSH. Zgodnie z przedmiotowym artykułem w przypadkach rozwiązania spółki należy przeprowadzić likwidację, chyba że wspólnicy uzgodnili inny sposób zakończenia działalności spółki. Do spółki komandytowej regulacja ta ma zastosowanie przez odesłanie wynikające z art. 103 KSH. Tym samym ustawodawca przyznał wspólnikom znaczną swobodę w określeniu sposobu zakończenia działalności przedsiębiorstwa, pozostawiając im możliwość dostosowania procedury do okoliczności konkretnego przypadku.
Aby możliwe było rozwiązanie spółki komandytowej bez przeprowadzenia procesu likwidacji konieczne jest podjęcie przez wspólników jednomyślnej uchwały w tym zakresie. Brak zgody choćby jednego ze wspólników wyklucza możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 67 § 1 Kodeksu spółek handlowych, co oznacza konieczność przeprowadzenia likwidacji na zasadach ogólnych.
Przed podjęciem uchwały należy zweryfikować treść umowy spółki. Jeżeli zawiera ona postanowienia przewidujące wyłącznie zakończenie działalności poprzez likwidację, wspólnicy powinni w pierwszej kolejności dokonać odpowiedniej zmiany umowy. Dopiero po jej skutecznym wprowadzeniu możliwe będzie rozwiązanie spółki bez likwidacji.
Uchwała wspólników o rozwiązaniu spółki powinna zostać sporządzona w formie pisemnej i w sposób jednoznaczny określać przyjęty sposób zakończenia działalności.
Majątek
Jedną z najistotniejszych zalet rozwiązania spółki bez likwidacji jest brak obowiązku przeprowadzania formalnego procesu upłynnienia majątku.
Wspólnicy mogą samodzielnie określić sposób rozdysponowania składników majątkowych należących do spółki. Poszczególne składniki mogą zostać przyznane jednemu wspólnikowi lub kilku wspólnikom w naturze, zgodnie z dokonanymi pomiędzy nimi ustaleniami.
Odpowiedzialność za zobowiązania spółki
Rozwiązanie spółki bez likwidacji nie zwalnia wspólników z obowiązku uregulowania kwestii odpowiedzialności za istniejące zobowiązania.
Wspólnicy powinni określić, który z nich przejmie obowiązek wykonania poszczególnych zobowiązań spółki. Mogą zdecydować, że odpowiedzialność przejmie jeden wspólnik, kilku wspólników albo wszyscy wspólnicy łącznie. Kwestia ta pozostaje co do zasady przedmiotem ich swobodnych ustaleń, przy czym nie mogą one prowadzić do pokrzywdzenia wierzycieli.
Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W postanowieniu z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II CSK 573/15, Sąd Najwyższy wskazał, że wspólnicy mogą uzgodnić inny niż likwidacja sposób zakończenia działalności spółki, a przepisy regulujące postępowanie likwidacyjne nie znajdują automatycznego zastosowania w sytuacji, gdy wspólnicy skutecznie skorzystali z możliwości przewidzianej w art. 67 § 1 Kodeksu spółek handlowych.
Jednocześnie Sąd Najwyższy podkreślił, że przyjęty sposób zakończenia działalności musi pozostawać zgodny z obowiązującymi przepisami prawa, postanowieniami umowy spółki oraz rzeczywistym stanem rozliczeń pomiędzy spółką, wspólnikami i wierzycielami.
Spłata wierzycieli
Ani Kodeks spółek handlowych, ani przepisy regulujące postępowanie rejestrowe nie uzależniają wykreślenia spółki z rejestru przedsiębiorców od wcześniejszej spłaty wszystkich wierzycieli. Kluczowe znaczenie ma natomiast uregulowanie kwestii odpowiedzialności za istniejące zobowiązania oraz wskazanie podmiotów, które będą je wykonywały po ustaniu bytu prawnego spółki.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że zakończenie bytu prawnego spółki niewątpliwie wpływa na sytuację wierzycieli, jednak nie oznacza pozbawienia ich ochrony prawnej. Odpowiedzialność za zobowiązania przechodzi bowiem na wspólników zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa oraz dokonanych pomiędzy nimi uzgodnień.
Dokumentacja
Rozwiązanie spółki bez likwidacji nie zwalnia wspólników z obowiązku zabezpieczenia dokumentacji spółki.
Zgodnie z art. 84 § 3 Kodeksu spółek handlowych księgi i dokumenty rozwiązanej spółki powinny zostać przekazane na przechowanie jednemu ze wspólników albo osobie trzeciej na okres nie krótszy niż pięć lat. Jeżeli wspólnicy nie są w stanie uzgodnić osoby przechowawcy albo wskazana osoba nie wyrazi zgody na pełnienie tej funkcji, przechowawcę wyznacza sąd rejestrowy.
Podsumowanie
Ostatnim etapem procedury jest złożenie do sądu rejestrowego wniosku o wykreślenie spółki komandytowej z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Wniosek taki podlega opłacie 400 zł (300 zł – opłata sądowa oraz 100 zł – oplata za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym). Do wniosku o wykreślenie spółki należy dołączyć:
1. Uchwałę podjętą przez wspólników w zakresie rozwiązania spółki komandytowej bez likwidacji.
2. Uchwałę o wyznaczeniu przechowawcy dokumentów spółki komandytowej.
3. Oświadczenie o tym, że wobec spółki nie są prowadzone postępowania sądowe, administracyjne, egzekucyjne.
4. Dowód uiszczenia opłaty sądowej i opłaty za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.
Rozwiązanie spółki komandytowej bez przeprowadzania likwidacji stanowi rozwiązanie przewidziane przez ustawodawcę dla wspólników, którzy są zgodni co do sposobu zakończenia działalności przedsiębiorstwa oraz zasad wzajemnych rozliczeń. Pozwala ono uniknąć długotrwałego i kosztownego postępowania likwidacyjnego, ograniczyć formalności oraz elastycznie uregulować kwestie podziału majątku i odpowiedzialności za zobowiązania.